Bebekler ve 2-6 ya\u015f aras\u0131 çocuklar; her \u015feyi a\u011fz\u0131na almak, üstünü kirletmek, yeni y\u0131kanm\u0131\u015f saçlar\u0131na yemek bula\u015ft\u0131rmak, karde\u015finin en sevdi\u011fi oyunca\u011f\u0131n\u0131 almak ya da \u0131s\u0131rmak, saç \u015fampuan\u0131n\u0131 tuvalete bo\u015faltmak için bir süreli\u011fine ortadan kaybolmak gibi bir sürü \u015fey yaparak sab\u0131r s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 fazlas\u0131yla zorlar. Ama bir kez daha dü\u015fünün. Bu davran\u0131\u015flar çocu\u011funuzun kötü oldu\u011funu mu yoksa bir ka\u015fif oldu\u011funu mu gösteriyor? Bir çocu\u011fun gözünde dünya cevap bekleyen bir sürü soruyla doludur. “Saç\u0131ma yo\u011furt sürersem bu nas\u0131l olur? Bu yeni oyunca\u011f\u0131n en heyecan verici k\u0131sm\u0131 neresi? Belki de tad\u0131 güzeldir. Annemin \u015fampuan\u0131n\u0131 tuvalet döksem yüzer mi, üzerine sifonu çekersem nas\u0131l olur?” Her çocuk bir ka\u015fiftir ve sizin ebeveyn olarak göreviniz çocu\u011funuzun bilgiye olan bu açl\u0131\u011f\u0131n\u0131 doyurmakt\u0131r.<\/p>\n
Çocuklar\u0131n ke\u015ffetme e\u011filimi neden kaynaklan\u0131r?<\/strong><\/p>\n Çocuklar\u0131n tek ba\u015flar\u0131na bir \u015feyleri deneyimlemeye ve ba\u015far\u0131l\u0131 olmaya ihtiyaçlar\u0131 vard\u0131r. Her çocuk küçük dünyas\u0131 içinde cesur bir ka\u015fiftir. Bu nedenle de sorgulay\u0131c\u0131 ve gerçekli\u011fi test etmek konusunda çok merakl\u0131d\u0131rlar. Dü\u015fmeyi göze almayan hiçbir çocuk yürümeyi ö\u011frenemez. Hata yapmay\u0131 göze almayan hiçbir çocuk konu\u015fmay\u0131 ö\u011frenemez. Etraf\u0131 ke\u015ffetmesine izin verilmeyen hiç bir çocuk dünyadan keyif almay\u0131 ö\u011frenemez.<\/p>\n Tüm çocuklar, deneme-ba\u015farma yönteminden çok deneme-yan\u0131lma yöntemiyle ö\u011frenirler. Ke\u015ffetmeye çal\u0131\u015fmak ve denemek her ko\u015fulda ba\u015far\u0131 demektir çünkü bu denemeler s\u0131ras\u0131nda mutlaka ki bir \u015feyler ö\u011frenilmi\u015ftir. Her bir küçük ke\u015fif çocu\u011funuzu tam bir uzman olana kadar daha fazlas\u0131n\u0131 ö\u011frenmek için motive eder.<\/p>\n Çocuklar\u0131n ke\u015ffetme ihtiyac\u0131 korunma içgüdüsüyle çat\u0131\u015fm\u0131yor mu?<\/strong><\/p>\n Çocu\u011funuzun ke\u015ffetme konusundaki açl\u0131\u011f\u0131 ço\u011fu zaman ke\u015ffetmeye çal\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 yabanc\u0131 durumun garipli\u011finden kaynaklanan bir korkuyla harmanlan\u0131r. \u0130\u015fte bu yüzden çocuklar, ke\u015fif s\u0131ras\u0131nda kendisini kontrol etmeniz ve kollaman\u0131z için yak\u0131nda olman\u0131z\u0131 isterler. Etraf\u0131ndaki dünyay\u0131 ke\u015ffeden 1 ya\u015f\u0131ndaki bir çocu\u011fu seyretmek uzun bir lasti\u011fe ba\u011fl\u0131 birinin hareketlerini izlemeye benzer. Belli bir mesafeye kadar uzakla\u015f\u0131r, orada m\u0131s\u0131n\u0131z diye sizi kontrol eder, biraz daha ke\u015fif yapar ve sonra korktu\u011fu bir \u015feyle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131p kollar\u0131n\u0131za geri döner ve daha sonra yeniden uzakla\u015f\u0131r. Çocuklar nesnelerle onlar\u0131 iterek, atarak, inceleyerek, \u0131s\u0131rarak ta ki o nesneyle denenecek her \u015feyi deneyene kadar ke\u015fifler yapar ve bu s\u0131rada hep sizi kontrol eder. Bu her yeni durumda böyledir. \u0130çindeki güçlü ke\u015ffetme arzusu, do\u011fal korunma içgüdüsüyle yar\u0131\u015f halindedir. Baz\u0131 çocuklar di\u011ferlerine göre daha macerac\u0131 olsalar da her çocu\u011fun durup geri çekildi\u011fi s\u0131n\u0131rlar\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n Çocuklar\u0131n ke\u015ffetme giri\u015fimleri kar\u015f\u0131s\u0131nda ebeveynlerin yakla\u015f\u0131m\u0131 nas\u0131l olmal\u0131d\u0131r?<\/strong><\/p>\n Baz\u0131 ebeveynler çocuklar\u0131n\u0131 güvenlik s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 zorlayana kadar ke\u015fif giri\u015fimlerinde serbest b\u0131rak\u0131rlar ve bundan mutludurlar baz\u0131 ebeveynler ise çocuklar\u0131n\u0131n ke\u015fif merak\u0131n\u0131 endi\u015feyle kar\u015f\u0131larlar. Özelikle modern toplum ya\u015fam\u0131nda fazla korumac\u0131l\u0131\u011f\u0131n bir ebeveynlik normu haline geldi\u011fini görüyoruz. Çocu\u011fun kendi kendine ke\u015ffetmesine izin vermek yerine, sonucu söylemek ve ne olaca\u011f\u0131n\u0131 göstermek çok daha yayg\u0131n bir anne babal\u0131k uygulamas\u0131. Korku bula\u015f\u0131c\u0131d\u0131r, çocuklar ebeveynlerinin endi\u015felerini al\u0131p do\u011fal meraklar\u0131n\u0131 kendi kendilerine söndürebilirler ve bu durum ço\u011fu zaman ke\u015ffetme konusundaki özgüvenlerini tamamen ortadan kald\u0131r\u0131r. Oysaki çocuklar kendileri için bir \u015feyler yapabilmeye çok heveslidirler. Çocuklar\u0131n özgüven geli\u015ftirebilmeleri için kendilerini içinde bulunduklar\u0131 dünyan\u0131n aktif bir bireyi olarak görebilmeleri gerekir. Bir çocu\u011fun çevresindeki dünyay\u0131 ke\u015ffederken ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 heyecan\u0131n kazan\u0131m\u0131n\u0131 dü\u015fündü\u011fümüzde, ke\u015fif yolculu\u011fu s\u0131ras\u0131nda olu\u015fabilecek birkaç s\u0131yr\u0131k ve yaran\u0131n asl\u0131nda hiç önemi yoktur. <\/p>\n Ke\u015ffetme bir çocu\u011fa neler ö\u011fretir?<\/strong><\/p>\n Bir çocuk ke\u015fifler yaparak, ö\u011frenmenin ne kadar keyifli bir \u015fey oldu\u011funu ö\u011frenir. Ke\u015fifler sayesinde çocuk ne kadar ak\u0131ll\u0131, kararl\u0131 ve yeterli oldu\u011funu görür böylece kendine güvenmeyi ö\u011frenir. Ayr\u0131ca, ke\u015fifler yaparak bir çocuk ne istedi\u011fini ve onu nas\u0131l elde edece\u011fini ö\u011frenir. Bu da kendini mutlu etmeyi ba\u015farmas\u0131 demektir. <\/p>\n Çocuklar\u0131m\u0131z\u0131n ke\u015ffetme motivasyonunu peki\u015ftirmek için neler yapmal\u0131y\u0131z?<\/strong><\/p>\n Çocu\u011funuza tehlikeli olmad\u0131\u011f\u0131 sürece mümkün oldu\u011funca çok, çevrede deney yapma f\u0131rsat\u0131 sunun. Mesela, yeni yeni yürümeye ba\u015flayan bebe\u011finiz koltu\u011fa t\u0131rmanmaya çal\u0131\u015f\u0131yorsa “dur yapma, ç\u0131kamazs\u0131n, dü\u015fersin” demek ya da kuca\u011f\u0131n\u0131za al\u0131p koltu\u011fa kendiniz ç\u0131kartmak yerine poposundan hafifçe kald\u0131r\u0131p destek vererek koltu\u011fa tek ba\u015f\u0131na ç\u0131kma deneyimi ya\u015famas\u0131n\u0131 sa\u011flay\u0131n. Çocu\u011funuzun tek ba\u015f\u0131na oyun oynamas\u0131na izin verin. Kendi i\u015fini kendisinin yapmas\u0131n\u0131 destekleyerek, örne\u011fin yeme\u011fini küçüklükten itibaren kendi kendine yemesine izin vererek çocu\u011funuzun ö\u011frenme deneyimini artt\u0131r\u0131n. Ke\u015fif giri\u015fimlerine müdahalenizi s\u0131n\u0131rl\u0131 tutun. Yarat\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 destekleyin. Örne\u011fin tencereleri davul olarak kullan\u0131n, çocu\u011funuzun ka\u015f\u0131klarla müzik yapmas\u0131na izin verin. Üzerini ya da etraf\u0131 kirletmesi konusundaki endi\u015felerinizi azalt\u0131n, hatta bu durumu hiç dert etmeyin. Çocu\u011funuz zihinsel ve fiziksel becerilerinin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 ke\u015ffederken ona destek olmak için zaman ay\u0131r\u0131n, yani yan\u0131nda olun onu gözlemleyin. Çocu\u011funuzun ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131 takdir edin. Ba\u015faramasa bile çabalar\u0131n\u0131 fark edin, övün. Bir kazayla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131nda da çocu\u011funuza onu anlad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 hissettirin, her \u015feyin yolunda oldu\u011funda söyleyin.<\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Bebekler ve 2-6 ya\u015f aras\u0131 çocuklar; her \u015feyi a\u011fz\u0131na almak, üstünü kirletmek, yeni y\u0131kanm\u0131\u015f saçlar\u0131na yemek bula\u015ft\u0131rmak, karde\u015finin en sevdi\u011fi […]<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":320,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[353,549,354,476,550,361,364,376,447,365,477,554,446,464,470,556,445,401,461,402],"tags":[],"class_list":["post-319","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aile-aile","category-aile-ici-iletisim","category-anne-baba","category-anne-baba-egitimi","category-anne-cocuk","category-anne-babalara-oneriler","category-cocuk-egitimi","category-cocuk-gelisimi","category-cocuk-psikolojisi","category-cocuk-sagligi","category-cocuk-ve-guzel-sanatlar","category-cocuk-ve-guzel-sanatlar-cocuk","category-cocukla-iletisim","category-cocuklarda-odul-ceza","category-cocuklarda-psikososyal-sorunlar","category-cocuklarda-ruh-sagligi","category-cocukta-disiplin","category-koruyucu-aile","category-kural-koymak","category-kural-ve-sinir-koyma"],"yoast_head":"\r\n