“ Benim çocu\u011fum 4-5 ya\u015f\u0131ndayken okumay\u0131 ö\u011frendi. Bize sürekli sorular sorard\u0131. Bir fark oldu\u011funu fark ettik. \u015eu an 3. s\u0131n\u0131fta. S\u0131n\u0131f arkada\u015flar\u0131n\u0131 sevmiyor. Daha çok kendinden büyüklerle arkada\u015fl\u0131k kuruyor. Okuldaki dersleri gereksiz buluyor. Düzenli ders çal\u0131\u015fm\u0131yor. Ama notlar\u0131 çok iyi. Sürekli ilginç fikirler dile getiriyor. Ele\u015ftiriyor, yarg\u0131l\u0131yor. Tart\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131k m\u0131 sanki yeti\u015fkin gibi konu\u015fuyor.”<\/p>\n
“ Bir anne “ <\/strong><\/p>\n Çocu\u011funuz ya\u015f\u0131tlar\u0131ndan hep farkl\u0131yd\u0131. Arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n çocuklar\u0131ndan önce konu\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Yürümeye yeni ba\u015flam\u0131\u015fken masallar\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 hat\u0131rl\u0131yor ve do\u011fru s\u0131rayla tekrarl\u0131yordu. Sürekli merak ediyor, mizah duygusu çok geli\u015fmi\u015fti. Siz anne – baba olarak bu durumda çocu\u011funuza nas\u0131l davranaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 \u015fa\u015f\u0131r\u0131yordunuz.<\/p>\n Ama \u015fu an Bilim ve Sanat Merkezinde tan\u0131lama yap\u0131ld\u0131 ve çocu\u011funuzun üstün yetenekli oldu\u011funu ö\u011frendiniz. Peki bunun olmas\u0131, sizin için ne anlama geliyor? Bu a\u015famadan sonra çocu\u011funuz ile ili\u015fkiniz nas\u0131l olacak? Potansiyelini de\u011ferlendirmesinde en iyi \u015fekilde nas\u0131l yard\u0131m edebilirsiniz? Böyle bir çocu\u011fa sahip oldu\u011funuz için \u015fansl\u0131 m\u0131s\u0131n\u0131z?<\/p>\n Bu sorulara cevap bulabilmek için üstün yetenekli çocuklar\u0131n genel özelliklerini iyi bilmemiz gerekir. Üstün yetenekli çocuklar, bir grup olarak fiziksel, ruhsal ve sosyal uyum sa\u011flama konusunda da üstündürler. Fiziksel, ruhsal ve sosyal uyum sa\u011flaman\u0131n yüksek düzeyde olmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda, üstün yetenekli çocuklar, genel olarak baz\u0131 entelektüel ba\u015far\u0131 ve süreçlerde de parlakl\u0131k gösterirler. Bu özelliklerini \u015föyle özetleyebiliriz.<\/p>\n 1. Sözcük Hazinelerinin Zenginli\u011fi Ve Sözcüklerin Tam Anlam\u0131yla Kullan\u0131l\u0131\u015f\u0131 <\/strong><\/p>\n Bir çok uzman taraf\u0131ndan yap\u0131lan üstün yetenek tan\u0131m\u0131ndaki ortak nokta dili kullanma yetene\u011fidir. Erken ya\u015fta düzgün dili konu\u015fma, geli\u015fmi\u015f bir kelime da\u011farc\u0131\u011f\u0131na sahip olma, ayr\u0131nt\u0131larla birlikte anlatma bunun bir göstergesidir. Üstün yetenekli çocuklar ya\u015f\u0131tlar\u0131ndan daha üst düzeyde bazen de yeti\u015fkin gibi konu\u015furlar. Onlarla tart\u0131\u015f\u0131rken hiç ba\u015f\u0131n\u0131za gelmedi mi?<\/p>\n 2. Genelle\u015ftirme Yapabilme Yetene\u011fi <\/strong><\/p>\n Her konuda genel olarak elemanlar\u0131 görebilme ve anlam ç\u0131karabilme yetene\u011fidir.<\/p>\n 3. Soyut Dü\u015fünce Yetene\u011fi <\/strong><\/p>\n Mecazi bir dili anlama yetene\u011fidir. Soyut kavramlar\u0131 ya\u015f\u0131tlar\u0131na göre daha h\u0131zl\u0131 ve do\u011fru anlarlar. Hiç beklemedi\u011finiz bir \u015fekilde kar\u015f\u0131n\u0131za ç\u0131k\u0131p, demokrasiyi sizinle tart\u0131\u015fabilir.<\/p>\n 4. Problemler Kar\u015f\u0131s\u0131nda \u0130ç Görü Sahibi Olmak <\/strong><\/p>\n \u0130ç görü, ki\u015fiye, problemin temelini ve esaslar\u0131n\u0131 ke\u015ffettirdi\u011fi gibi, çabuk ve do\u011fru bir çözüm bulmaya yöneltir.<\/p>\n Üstün yetenekli bir çocuk, ba\u015fak bir çocu\u011fun mutsuz yada mutlu veya büyüklük taslayan biri oldu\u011funu hemen fark eder ve kendini ona göre ayarlar.<\/p>\n Evde anne – baba tart\u0131\u015fmalar\u0131nda, çocu\u011funuz olay\u0131 gözlemleyip kimin hakl\u0131 oldu\u011funu fark edebilir. Siz iyisi mi dikkatli olun!<\/p>\n 5. Uslamlama <\/strong><\/p>\n Mant\u0131ksal ili\u015fkileri görebilme ve bunlardan do\u011fru sonuçlar ç\u0131karabilme yetene\u011fidir.<\/p>\n 6. Problem Çözebilme <\/strong><\/p>\n Bu yetenek \u015fimdiye kadar ele al\u0131nan tüm yetileri içerir. Üstün yetenekli çocuklar\u0131n problem çözebilme yetenekleri geli\u015fmi\u015ftir. Akl\u0131m\u0131za bu yetene\u011fi s\u0131nayacak matematik problemleri gelebilir. Ama hemen çocu\u011funuza havuz problemleri sormaya ba\u015flamay\u0131n! Çünkü üstün yetenekli çocuklar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 matematikten parlak olmayabilir. Bazen dil sanatlar\u0131, sosyal bilimler, fen bilimleri veya sanat alan\u0131nda parlak olabilirler. Bu nedenle di\u011fer alanlar\u0131 da kapsayacak \u015fekilde problemlerden de test edilmelidirler.<\/p>\n 7. Ö\u011frenme H\u0131z\u0131 <\/strong><\/p>\n Üstün yetenekli ö\u011frencilerin genel özelli\u011fi verilen yeni materyali h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kavramas\u0131 ve uygulamas\u0131d\u0131r.<\/p>\n Siz ona leylekleri anlatmaya çal\u0131\u015f\u0131rken, bir de bakm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z o nas\u0131l dünyaya geldi\u011fini çoktan ö\u011frenmi\u015f.<\/p>\n Ama unutmamal\u0131s\u0131n\u0131z ki üstün bir zihin yava\u015f ad\u0131mlarla ö\u011frenebilir. Çünkü her küçük ayr\u0131nt\u0131 normal bir çocu\u011fa göre tekrar gözden geçirilebilir. Di\u011ferlerinden farkl\u0131 olarak tüm olas\u0131l\u0131klar\u0131 ve uygulamalar\u0131n\u0131 hesaba katarlar. Bu da ekstra bir zaman gerektirir.<\/p>\n 8. Israr <\/strong><\/p>\n Üstün yetenekli bir çocuk e\u011fer isterse üstünde çal\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 herhangi bir konu hakk\u0131nda, amac\u0131na ula\u015f\u0131ncaya kadar kendini motive edebilir.<\/p>\n Siz ak\u015fam yeme\u011fini yeti\u015ftirmeye çal\u0131\u015f\u0131rken, o televizyonda gördü\u011fü volkanik patlamalar\u0131 anlatman\u0131z\u0131 \u0131srarla isteyebilir. Halbuki siz bu \u0131srarlar\u0131 sebebiyle patlamaya haz\u0131r bir volkan haline gelebilirsiniz.<\/p>\n 9. Bellek<\/strong><\/p>\n Yoksa cep telefonu alma sözünüzü hiç unutmuyor mu?<\/p>\n Üstün zekal\u0131 bir çocuk, genellikle, kendisinin ilerde kullanaca\u011f\u0131 bir materyali ezberlemekte ve onlar\u0131 uygun aral\u0131klarla istedi\u011fini an\u0131msatmakta hiç güçlük çekmez.<\/p>\n 10. Ön Sezi <\/strong><\/p>\n Edinilen ya\u015fant\u0131lardan –kendi hatalar\u0131 dahil- bir \u015feyler ö\u011frenebilme ayn\u0131 ko\u015fullarda a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 ne olabilece\u011fini tahmin edebilme yetene\u011fidir.<\/p>\n Aile dostunuzun çok yaramaz bir çocu\u011fu var ve sizi ziyarete gelecekler. Bilin ki çocu\u011funuz sevdi\u011fi oyuncaklara zarar gelece\u011fini sezer ve iyi oyuncaklar\u0131 saklar, i\u015fe yaramazlar\u0131 ortaya ç\u0131kar\u0131r.<\/p>\n 11. Mizah ve Nükte Yapabilme Yetene\u011fi <\/strong><\/p>\n Ya\u015f\u0131tlar\u0131ndan daha fazla iç görüye dayal\u0131 bir mizah duygusu ve herhangi bir durumdaki gizli mizah\u0131 görebilme yetene\u011fine sahiptirler.<\/p>\n 12. \u0130lgilerin ve Meraklar\u0131n Zenginli\u011fi <\/strong><\/p>\n Üstün yetenekli çocuklar\u0131n genel özelli\u011fi her \u015feyle ilgilenmeleridir. Sürekli merak ederler, ara\u015ft\u0131r\u0131rlar. Uçaklar, dinozorlar, çiçekler, ülkeler, filmler, denizler vb. onlar\u0131n geni\u015f ilgi yelpazeleridir. Mant\u0131kl\u0131 ve ara\u015ft\u0131rmaya yönelik sorular sorarlar. Keskin gözlem becerileri ve çabucak ö\u011frenme istekleri bu sorular\u0131 izler.<\/p>\n Borsayla ilgilenmeleri sizi \u015fa\u015f\u0131rtmas\u0131n!<\/p>\n 13. Uyan\u0131kl\u0131k ve Gözlemlemeye Do\u011fal Bir E\u011filim <\/strong><\/p>\n Üstün zekal\u0131 bir çocuk yeni olan her \u015feyi an\u0131nda kaydetmek ve ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 bilmek hususunda çok çabuktur. Tarihi eserdeki bir ayr\u0131nt\u0131y\u0131, hal\u0131daki bir motifi, ta\u015flar aras\u0131ndaki bir minerali kimse fark etmese de onlar far edebilir.<\/p>\n Harçl\u0131k konusunda sizin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z aç\u0131klamay\u0131 yeterli bulmay\u0131p, evin gelirlerini gözlemler ve ikna edici bir aç\u0131klamayla harçl\u0131\u011f\u0131n\u0131 artt\u0131rabilir!<\/p>\n 14. \u0130nisiyatif, Te\u015febbüs Etme Yetkisi <\/strong><\/p>\n Üstün yetenekli bir çocuk herhangi bir zamanda ne yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini hemen sezer ve harekete geçerek durumu ele al\u0131r. E\u011fer harekete geçmek için ne yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini bilmiyorsa, bilmesi gereken yollara ba\u015fvurur.<\/p>\n 15. Yaratma Yetene\u011fi <\/strong><\/p>\n Üstün yetenekli çocuklar derinlemesine, aç\u0131k, kesin ve ele\u015ftirel dü\u015fünürler. Bir çok fikir üretir ve bir probleme farkl\u0131 çözümler getirirler. Bize göre çok ç\u0131lg\u0131n fikirleri olabilir. Ama unutmay\u0131n ki günümüzde kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve bildi\u011fimiz bir çok geli\u015fme bu ç\u0131lg\u0131n fikirlerden ortaya ç\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n 16. Ele\u015ftirici Muhakeme <\/strong><\/p>\n Üstün yetenekli çocuklar, yap\u0131lan telkinleri dü\u015fünebilen ve olas\u0131 sonuçlar\u0131 önceden hesaplayabilen, soyut dü\u015fünebilen çocuklard\u0131r. Ayn\u0131 zamanda bu yeteneklerini kendisini veya ba\u015fkalar\u0131n\u0131 sorgulamak içinde kullanabilirler. Kendi hayal etti\u011fi sonuçlar ile ortada olan sonuçlar\u0131 k\u0131yaslarlar. Ne olursa olsun ortada bir hata olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sorgularlar.<\/p>\n Küçük karde\u015fine yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z tutumu ele\u015ftirip, ona göre hatal\u0131 olan davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131z\u0131 birden yüzünüze vurabilir.<\/p>\n 17. Hizmet Etme Arzusunda Bulunma <\/strong><\/p>\n En güzel özelliklerinden birisi de budur. Herkese yard\u0131m etme istekleridir.<\/p>\n Bu özellikleri bilmeniz yeterli olacak m\u0131? \u015eu ana kadar ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z ve ya\u015fayaca\u011f\u0131n\u0131z süreci, bu özelliklere göre de\u011ferlendirebilirsiniz.<\/p>\n Üstün yetenekli çocuklar\u0131n özelliklerinin yan\u0131 s\u0131ra problemleri nelerdir?<\/p>\n • Ya\u015f\u0131tlar\u0131ndan farkl\u0131 hissederek yaln\u0131z ve yetersiz bir sosyal hayat ya\u015fayabilirler. Bu çocuklar sadece bu özelliklere göre mi de\u011ferlendirilmelidir? <\/strong><\/p>\n Anne – babalar bazen hataya dü\u015füp duygusal, bedensel,ruhsal geli\u015fimi zihinsel geli\u015fimle kar\u0131\u015ft\u0131rmaktad\u0131rlar. Oysa ki herhangi bir ya\u015f döneminde ortaya ç\u0131kabilecek duygusal, bedensel, ruhsal problemler üstün yetenekli çocuklarda da ortaya ç\u0131kabilecektir. O halde, genel olarak çocuklar\u0131m\u0131z\u0131n ya\u015f dönemlerindeki geli\u015fim özelliklerini bilmek bize avantaj sa\u011flayacakt\u0131r.<\/p>\n 6-11 Ya\u015f \u0130lkö\u011fretim Dönemi Ö\u011frencilerinin Geli\u015fim Özellikleri <\/strong><\/p>\n Bu dönem daha önceki ve sonraki ya\u015f dönemlerine göre daha sakin ve kararl\u0131d\u0131r. Çocukta iç güdü ve dürtüler taraf\u0131ndan fazla bask\u0131 yoktur. Öfke, k\u0131skançl\u0131k, sald\u0131rganl\u0131k gibi duygular\u0131n ifadesi azd\u0131r.<\/p>\n Bu dönem çocu\u011fu daha fazla ba\u011f\u0131ms\u0131z olma e\u011filimindedir ve ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 engellendi\u011finde öfkelenir.<\/p>\n Çocu\u011fun karde\u015f k\u0131skançl\u0131\u011f\u0131, onun okula gitmesiyle bitmez. Karde\u015fine daha çok ilgi gösterildi\u011fine inan\u0131r.<\/p>\n Korkular genelde daha azalm\u0131\u015f olup, gerçek olaylara do\u011fru korkular\u0131n döndü\u011fü görülür. Hastalanmaktan, kazalardan özellikle anne – babas\u0131n\u0131n ölümünden korkarlar.<\/p>\n \u0130lkokul çocu\u011funun, okul öncesi döneme göre anne – babas\u0131na kar\u015f\u0131 sevgi gösterileri azal\u0131r. Bu gösteriler daha çok ö\u011fretmene yöneliktir. Çocuk, bilgi ve beceri ö\u011frenmede ba\u015far\u0131 gösterirse çal\u0131\u015fkanl\u0131k duygusu, ba\u015far\u0131 göstermezse a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k duygusu geli\u015fir.<\/p>\n Çocuk okulda desteklenmeyip cesareti k\u0131r\u0131l\u0131yorsa, evinde ne kadar ödüllendirilirse ödüllendirilsin, çocu\u011fun kendine güvenme duygusunda azalma olur.<\/p>\n 12-18 Ya\u015f Aras\u0131 Orta Okul Ve Lise Dönemi Ö\u011frencilerinin Geli\u015fim Özellikleri<\/p>\n Ergenlik dönemini kapsar. Fizyolojik yap\u0131da de\u011fi\u015fmeler olur. Bir önceki dönemde sakin kalan dürtüler yeniden canlanarak, ki\u015fide çat\u0131\u015fmalar\u0131 ortaya ç\u0131kar\u0131r.<\/p>\n Ergenlikte fiziksel olgunlukta yetersizlik, ya\u015f\u0131tlar\u0131na k\u0131yasla geç olgunla\u015fma gencin kendisine güvenini sarsmakta, ki\u015fisel ve sosyal uyumu bozarak yeti\u015fkinli\u011fe geçi\u015fi güçle\u015ftirmektedir.<\/p>\n Ergenin erken olgunla\u015fmas\u0131 onda endi\u015fe yarat\u0131r. Ya\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131 boy ve cinsel özellikler aç\u0131s\u0131ndan geride b\u0131rakan ergen, geçici olarak soyutlanma ve d\u0131\u015flanma duygusu ya\u015fayabilir.<\/p>\n Ergenlik dönemindeki öfke nedenlerinde de\u011fi\u015fmeler olur. Bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda kar\u015f\u0131 cinse ilginin artmas\u0131 nedeniyle ç\u0131kan sorunlar ve yasaklamalar gelir. Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n kendine sata\u015fmas\u0131, a\u015fa\u011f\u0131land\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissetmesi, onurunun zedelenmesi, isteklerinin yap\u0131lmamas\u0131, planlar\u0131n\u0131n bozulmas\u0131, ailenin ve kendi isteklerinin çat\u0131\u015fmas\u0131, arkada\u015f ili\u015fkilerindeki sorunlar ergenin öfkelenmesine neden olur.<\/p>\n Bu dönemde imrenme duygusu a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gösterir. Dönemin ba\u015f\u0131nda imrenme, önce e\u015fyalara iken dönemin sonunda sahip olunmaya üstün bulduklar\u0131 e\u015fyaya yönelir.<\/p>\n Gençlik döneminde korku, utangaçl\u0131k, b\u0131kk\u0131nl\u0131k vb. duygular gencin donma, beceriksizlik, terleme, \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k ve kaçma gibi davran\u0131\u015flar içine girmesine neden olur.<\/p>\n Bu korkularda gitgide azalma görülür. Toplumdaki yerini yitirme korkusuyla birlikte di\u011fer korkular\u0131n yerini endi\u015fe ve üzüntü alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Gencin gelecekle ilgili endi\u015feleri genci çok me\u015fgul eder. Endi\u015fe ve üzüntüye kar\u015f\u0131 tepkisi, bir kö\u015feye çekilip dü\u015fünmektir.<\/p>\n Bu dönemde ya ego kimli\u011fi edinilir ya da rol karma\u015fas\u0131na dü\u015fülür. Ergenlik y\u0131llar\u0131nda kendine özgü bir kimlik geli\u015ftirebilmek için yo\u011fun çaba harcan\u0131r. D\u0131\u015f görünüm ve be\u011fenilmek iste\u011fi büyük önem kazan\u0131r.<\/p>\n Genç geçmi\u015findeki bütün özde\u015fle\u015fmelerini bütünle\u015ftirir. Bu dönemin sorusu “ ben kim olmal\u0131y\u0131m” d\u0131r.<\/p>\n Toplumsal de\u011ferleri reddetme ve benimseme aras\u0131nda çeli\u015fkili dü\u015füncelere sahiptir.<\/p>\n Peki Ergenlik Döneminde Ortaya Ç\u0131kabilecek Sorunlar\u0131 Çözmek \u0130çin Neler Yapmal\u0131s\u0131n\u0131z?<\/p>\n • Zaman\u0131n çok de\u011ferli oldu\u011fu ve iyi kullan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi ö\u011fretilmelidir. Üstün Veya Özel Yetenekli Çocuklar\u0131n Ailesi Olarak Nelere Dikkat Etmelisiniz? <\/strong><\/p>\n • Üstün veya özel yetenekli çocuklarda di\u011fer çocuklar gibidir. Onlar\u0131nda di\u011fer çocuklar gibi sevgi, anlay\u0131\u015f, güven ve ok\u015fanmaya ihtiyaçlar\u0131 vard\u0131r. Di\u011fer çocuklar\u0131n neye ihtiyac\u0131 varsa onlar\u0131n da ayn\u0131 \u015feylere ihtiyaçlar\u0131 vard\u0131r. Nas\u0131l Yard\u0131m Edebilirsiniz? <\/strong><\/p>\n • Herkesin bir yönüyle kendine özgü oldu\u011funu, üstün yetenekli olmas\u0131n\u0131n da onun bir özelli\u011fi oldu\u011funu çocu\u011funuza kavrat\u0131n. Ancak bunun dozunu iyi ayarlay\u0131n. “…….. Çevremde benzemek istedi\u011fim ki\u015fi yok. Tabi ba\u015far\u0131l\u0131 olmak isterim. Ama ben yine de kendim gibi olmay\u0131 isterim. Çünkü ben ayr\u0131 biriyim, di\u011fer insanlar ayr\u0131 biri. Ayr\u0131 ki\u015fili\u011fe sahip. Gelecekteki hedeflerin her zaman ba\u015far\u0131l\u0131 olmak, benimle ayn\u0131 \u015fanslara sahip olan insanlar\u0131 geçmek ve ideallerime kavu\u015fmak isterim.”<\/p>\n Bir ö\u011frencinin otobiyografisinden. <\/strong><\/p>\n “Ben hayatta bir insan olarak de\u011fil de cans\u0131z bir varl\u0131k olarak ya\u015fam\u0131m\u0131 sürdürseydim bir kalem olmak isterdim. Çünkü kalemler olmadan ka\u011f\u0131tlar\u0131n, ka\u011f\u0131t olmadan kitaplar\u0131n, kitap olmadan bilgilerin, bilgi olmadan da uygarl\u0131klar\u0131n önemi kalmaz. Bu yüzden bir kalem olmak isterdim. Kalemlerin en çok sevindikleri nokta da daha 1. s\u0131n\u0131ftaki küçük bir çocu\u011fun elinde, onun okuma yazma ö\u011frenmesine \u015fahit olmakt\u0131r. Dü\u015fünsenize 7 ya\u015f\u0131ndaki bir çocuk, sizin sayenizde okuma yazma ö\u011freniyor. Ayn\u0131 ö\u011fretmenlik gibi bir \u015fey olsa gerek bu. Kalemlerin sevindikleri üzüldükleri noktalar bunlar. Benim kalem olmak istememin nedeni kalemlerin fiziki de\u011fil sosyal özelliklerinden kaynaklan\u0131yor. Kalemler, çok sosyal varl\u0131klard\u0131r. Her türden insan\u0131n elinde ayn\u0131 türden kalemler olabilir. Bir resim sergisinde dü\u015füncelerinizi yaz\u0131ya döken bir kö\u015fe yazar\u0131n\u0131n elinde de bir kalem vard\u0131r; Türkiye’nin en ücra kö\u015fesindeki bir okuldaki çocu\u011funda elinde de bir kalem vard\u0131r. Size kalemler ve benim kalemler hakk\u0131ndaki dü\u015füncelerimi aktard\u0131m. Umar\u0131m beni bu konuda yaln\u0131z b\u0131rakmaz, dü\u015füncelerime kat\u0131l\u0131rs\u0131n\u0131z.”<\/p>\n Bir ö\u011frencinin etkinli\u011finden <\/strong><\/p>\n “Adam\u0131n biri televizyona ç\u0131km\u0131\u015f indirememi\u015fler. O adam\u0131 televizyondan indiremeyince itfaiye ça\u011f\u0131rm\u0131\u015flar. \u0130tfaiye adam\u0131 kurtarma çal\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flam\u0131\u015f. Ama adam inememi\u015f. Çünkü adam televizyonun içinde kilitli kalm\u0131\u015f. Çilingir ça\u011f\u0131rm\u0131\u015flar çilingirci kapal\u0131ym\u0131\u015f. Ba\u015fka bir çilingirci ça\u011f\u0131r\u0131p, öbür çilingirciye açt\u0131rm\u0131\u015flar. Çilingirci adam\u0131n babas\u0131 ç\u0131km\u0131\u015f. Adam babas\u0131na; “benim de\u011ferim ne kadar?” demi\u015f. “Dünyalar kadar demi\u015f”. Dünyan\u0131n de\u011ferini sormu\u015f: “Be\u015f para etmez” demi\u015f.<\/p>\n Ö\u011frencilerimizin bir etkinli\u011findeki her birinin birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak cümle ekledi\u011fi bir çal\u0131\u015fma.<\/p>\n SIDIKA AKDEM\u0130R B\u0130L\u0130M VE SANAT KAYNAKÇA<\/p>\n AKBOY, R. ‘E\u011fitim Psikolojisi’ , Mikro Yay\u0131nlar\u0131, \u0130zmir, 2000.<\/p>\n ATAMAN, A. ‘Üstün Yetenekli\/Zekal\u0131 Çocuk \u0130le Ya\u015famak’, Bilim Ve Akl\u0131n Ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda E\u011fitim, May\u0131s 2003 y\u0131l 4 say\u0131 39 milli E\u011fitim yay\u0131nlar\u0131, Ankara<\/p>\n CUTTS, N. , MOSELEY, N. ‘Üstün Zekal\u0131 Ve Yetenekli Çocuklar\u0131n E\u011fitimi’, Özgür Yay\u0131nlar\u0131, 2001<\/p>\n DO\u011eANEL\u0130, O. ‘Marmara Üniversitesi E\u011fitim Fakültesi Yay\u0131nlanmam\u0131\u015f Ders Notlar\u0131’, \u0130stanbul, 1999<\/p>\n MART\u0130N, M. , GREENWOOD, C. ‘Çocu\u011funuzun Okulla \u0130lgili Sorunlar\u0131n\u0131 Çözebilirsiniz’, Sistem Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, \u0130stanbul, 2000<\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" “ Benim çocu\u011fum 4-5 ya\u015f\u0131ndayken okumay\u0131 ö\u011frendi. Bize sürekli sorular sorard\u0131. Bir fark oldu\u011funu fark ettik. \u015eu an 3. s\u0131n\u0131fta. […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":252,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[354,476,550,361,465,355,466,553,364,376,447,554,477,446,409,544,443,501,473,406,558,411,454,493,475],"tags":[],"class_list":["post-251","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-anne-baba","category-anne-baba-egitimi","category-anne-cocuk","category-anne-babalara-oneriler","category-anne-cocuk-iliskisi","category-baba-cocuk","category-baba-cocuk-iliskisi","category-cocuk-egitimi-cocuk","category-cocuk-egitimi","category-cocuk-gelisimi","category-cocuk-psikolojisi","category-cocuk-ve-guzel-sanatlar-cocuk","category-cocuk-ve-guzel-sanatlar","category-cocukla-iletisim","category-cocukta-okul-reddi-ve-okul-fobisi","category-cocukta-okul-sorunlari-problemleri","category-cocukta-sosyal-beceriler","category-cocukta-uyum-sorunlari-egitim","category-inceleme-arastirma-makale","category-okul-oncesi","category-okul-secimi-egitim","category-okulda-basari-basarisizlik","category-super-anne","category-super-baba","category-ustun-ve-ozel-yetenekli-cocuklar"],"yoast_head":"\r\n
\n• Gerçekçi olmayan hedefler koyarak, kendilerini bask\u0131 alt\u0131na alabilirler. Hatalar\u0131n\u0131 kabul etmekte zorlanabilirler. Hata yapmaya kar\u015f\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 tepki gösterebilirler.
\n• Dikkatler sürekli üzerinde oldu\u011fu için, karde\u015fleri veya arkada\u015flar\u0131 ile ili\u015fkilerini kurarken zorlanabilirler.<\/p>\n
\nUtangaçl\u0131k son s\u0131n\u0131f çocuklar\u0131nda daha s\u0131k görülür. Çocu\u011fun beceriksizle\u015fmesine, istemedi\u011fi kimselerin bulundu\u011fu yerlerden kaçmas\u0131na neden olur.<\/p>\n
\n• Kendisine güveni artt\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Yapabilece\u011fi görevler verilip kendisinin ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011fu gence gösterilerek yap\u0131lamal\u0131d\u0131r.
\n• De\u011fi\u015fik rolleri denemesine olanak verilmelidir. Olumsuz rolleri de\u011fil, olumlular\u0131 benimsemesi gerekir.
\n• Kendileri hakk\u0131nda olumlu beklentileri olu\u015fturacak ö\u011frenme durumlar\u0131 haz\u0131rlamak gerekir.
\n• K\u0131z ve erkeklerin de\u011fi\u015fik cinsiyetlere sahip olduklar\u0131n\u0131 kavratmak için, k\u0131z ve erkeklerin de\u011fi\u015fik sportif faaliyetlere kat\u0131lmas\u0131na olanak verilmelidir.
\n• Dü\u015füncelerini ve duygular\u0131n\u0131 ifade etmesine olanak verilmelidir.
\n• Okul, evlilik, meslek seçimi gibi önemli konular ve sorumluluklar\u0131 hakk\u0131nda bilgi verilmelidir.<\/p>\n
\n• Çocuklara kar\u015f\u0131 ne ilgisiz kalmal\u0131, ne de a\u015f\u0131r\u0131 dü\u015fkünlük göstermelisiniz.
\n• Kendi ba\u015faramad\u0131\u011f\u0131n\u0131z idealleri, çocu\u011fa yapt\u0131rma idealleri içinde olmay\u0131n.
\n• Çocu\u011fa okulda ba\u015far\u0131l\u0131 olma yönünde bask\u0131 yaparak beklentilerinizi artt\u0131rmay\u0131n. Unutmay\u0131n, o bir çocuk. Hayat\u0131n di\u011fer alanlar\u0131nda da (örne\u011fin oyun gibi) onun gereksinimleri vard\u0131r.
\n• Beklentilerinizi mant\u0131kl\u0131 düzeyde tutun. Zeka becerileri h\u0131zla ilerlerken baz\u0131 becerileri (motor beceriler) ya\u015f\u0131na uygun olacakt\u0131r. Bu becerilerin normal h\u0131zda geli\u015fimini, geri kalma olarak yorumlamay\u0131n.
\n• Ba\u015far\u0131lar\u0131 ne abart\u0131n ne de görmezlikten gelin.
\n• Üstün yetenekli çocuklar\u0131n toplumun çifte standartlar\u0131n\u0131 anlamakta güçlük çekti\u011fini bilin. Ahlaki duygular\u0131 genellikle iyi geli\u015fmi\u015ftir, yalanc\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve di\u011fer toplumsal z\u0131tl\u0131klar\u0131 anlamay\u0131p çeli\u015fkiye dü\u015ferler.
\n• Onlar\u0131 yaln\u0131z yetenekleri aç\u0131s\u0131ndan de\u011fil; her yönüyle bir bütün olarak dü\u015fünün ve bu do\u011frultuda ileti\u015fim kurun.<\/p>\n
\n• En çok arzulad\u0131\u011f\u0131 ilgilerini gerçekle\u015ftirmesi için te\u015fvik edin.
\n• Kendisini yarat\u0131c\u0131 biçimde ifade etmeye, yarat\u0131c\u0131 problemler çözmeye, de\u011fi\u015fikliklere ve strese kar\u015f\u0131 yap\u0131c\u0131 tepkiler vermeye dönük f\u0131rsatlar sa\u011flay\u0131n.
\n• Belirli bir aile üyesinin ihtiyaçlar\u0131 ile di\u011fer bir üyenin ihtiyaçlar\u0131 aras\u0131ndaki çat\u0131\u015fmay\u0131 çözmenin yarat\u0131c\u0131 yollar\u0131n\u0131 bulun.
\n• Bilginizin yetersiz kald\u0131\u011f\u0131 noktada, alanlar\u0131nda uzman yeti\u015fkinlerden yard\u0131m isteyin.
\n• Çocu\u011funuz için ba\u015fka önemli bir kaynak, arkada\u015f gurubudur. Çevrenizde varsa üstün yetenekli çocuklar\u0131n velilerden olu\u015facak destek gruplar\u0131yla ili\u015fkiye geçebilirsiniz.<\/p>\n
\nMERKEZ\u0130 REHBERL\u0130K SERV\u0130S\u0130
\nUzm. Psk. Dn\u015f. Ahmet Bildiren<\/strong><\/p>\n